Twee fotojaren

De afgelopen jaren schreef ik korte overzichten (2022 en 2023) van mijn fotografiepogingen en enkele min of meer geslaagde resultaten. Nu zijn er alweer twee jaar voorbij. In 2024 en 2025 heb ik weer veel foto’s gemaakt, per jaar ongeveer 12000 op mijn spiegelreflexen en dan nog een groot aantal foto’s op mijn telefoon en mijn kleine camera’s. Eigenlijk is er de laatste jaren niet zo veel veranderd. Mijn belangstelling is vooral landschapsfotografie en natuurfotografie, met een zwaartepunt bij paddenstoelen en libellen. Ook fotografeer ik regelmatig vogels, maar mijn vogelfoto’s zijn als foto meestal niet zo bijzonder. Vaak zijn vogelfoto’s oersaai, behalve als er iets bijzonders gebeurt.

Ik ben dus ook deze laatste twee jaren vooral gaan doen wat ik leuk vind en wat ik al een beetje beheers. Ik maak misschien nog iets betere natuur- en landschaps- en stadsfoto’s en straatfotografie is nog steeds niet mijn sterkste kant, om over portretfotografie maar te zwijgen. Ik ben nog meer tot de overtuiging gekomen dat camera’s en objectieven meestal niet zo belangrijk zijn als je er maar in staat mee ben redelijke foto’s te maken onder niet al te extreme omstandigheden. In mijn directe omgeving zie ik mensen de mooiste foto’s met een mobieltje maken, terwijl uit de duurste spiegelloze reflexcamera vaak alleen maar bagger komt. Goede fotografen hebben in de eerste plaats goede ogen en een goede kijk op de mogelijkheden van het moment.

Mijn fotografie in 2024 en 2025 volgt weer de ontwikkeling van de natuur en daarbij zijn ook weer vergelijkbare foto’s ontstaan. In het voorjaar fotografeer ik natuurlijk de frisse kleuren van de bomen, vlinders en andere insecten die steeds meer verschijnen en dan vanaf april en mei de prachtige libellen die, na een jaar of meer als larve door de modder te hebben gekropen, er met hun mooie kleuren er bijna om vragen gefotografeerde te worden. De technische problemen van libellenfotografie heb ik zo langzamerhand wel grotendeels opgelost en het komt nu vooral op geduld en een dosis geluk aan.

Genieten van de herfst

Op het moment dat de laatste blauwe glazenmakers over het water bij het bos vliegen, verschijnen in dat bos de eerste paddenstoelen. Terwijl in het voorjaar op bijna de helft van mijn foto’s libellen staan,  vind je vanaf september op zeker de helft van mijn foto’s paddenstoelen. Dat is al een aantal jaren zo. 

Nu zijn grote reeksen paddenstoelenfoto’s toch ook een beetje saai. Daarom verbind ik dit soort fotografie het liefst met landschapsfotografie. De paddenstoelen zijn dan één element van een interessant landschap waarvan ik de verschillende elementen in samenhang wil laten zien: planten, bomen, insecten en andere dieren. Het voordeel van deze benadering is dat je je minder beperkt tot een bepaalde camera of een bepaald objectief. Soms maak je landschapsfoto’s met een 80 mm zoom op een full-frame camera en even later fotografeer je de paddenstoeltjes daar met een macrolens op een cropcamera. Afgelopen herfst (2025) heb ik dit concept met veel plezier toegepast op het maken van een foto-album van Huys te Warmont. Zie hiervoor deze pagina (wachtwoord vereist).

Tussen het eind van de zomer en het begin van de winter heb ik vierendertig maal dezelfde wandeling gemaakt en daar vaak bijna dezelfde foto’s gemaakt. Je ziet dan hoe geleidelijk de kleuren veranderen (zie bovenstaande vier foto’s), de bladeren verdwijnen, paddenstoelensoorten komen en gaan en hoe het weer en het licht geleidelijk of schoksgewijs veranderen. Ik ben van plan dit jaar een dergelijke serie over de overgang van winter naar zomer te maken.  Je leert er een gebied heel goed door kennen en hoe beter je een gebied kent, des te beter weet je wat je moet fotograferen. 

Deze overgang van losse foto’s naar reeksen (bijvoorbeeld in de vorm van een fotoalbum) is de belangrijkste innovatie in mijn fotografie van de laatste tijd. Behalve een reeks over het voorjaar heb ik nog verschillende series in voorbereiding.

De Stadsnatuur

Eén serie heeft de werktitel “stadsnatuur’, waarin ik wil laten zien hoe vaak de mooiste natuur zich vlak bij de stad of in de stad bevindt. Ik ben op zoek naar beelden van groepen vogels die langs flatgebouwen vliegen, van wulpenslaapplaatsen langs de snelweg en meer van dat soort interessante tegenstellingen. 

Beelden uit de stadsnatuur

Voor de tweede keer LAK-cursus

Portret, geïnspireerd door illustratie in Alice in Wonderland

In 2024 volgde ik voor de tweede keer de cursus digitale fotografie van het LAK in Leiden. De vorige keer was door corona en persoonlijke gezondheidsproblemen wat in het water gevallen. Deze keer was de cursus bijna gelijk aan de vorige keer. Maar toch heb ik ook deze keer veel geleerd door te experimenteren straatfotografie, landschapsfotografie en het maken van minimalistische beelden. Leuk waren ook weer de oefeningen met stillevens en portretten in Rembrandt-achtige stijl.

Beweging en kleur uitschakelen

Ik heb voor de foto’s van de cursus wat geëxperimenteerd met zware grijsfilters voor het bereiken van heel lange sluitertijden. Je krijgt dan foto’s waaruit alle beweging verdwenen  is, niet altijd mooi maar soms levert het iets op. Ook heb ik, ook in combinatie daarmee, wat gespeeld met zwart-witfotografie. Het leuke daarvan is dat je heel veel leert over kleuren op het moment dat je kleuren in grijstinten wilt vertalen. 

De trein raast langs de Polders Poelgeest
Kleurloos Koudenhoorn

Wat nu?

Deze vraag stel ik elke keer als ik zo’n overzicht schrijf. Voor mij is liggen de volgende stappen wel voor de hand. Ik heb de laatste jaren redelijk leren fotograferen. Ik weet ongeveer hoe een camera werkt en hoe je er redelijke beelden mee kunt schieten. Ik heb het gevoel dat ik een goede typmachine bezit en nu moet ik er maar eens verhalen mee gaan schrijven. Mijn album “Herfst bij Huys te Warmont” is een mooi begin. Fotografie is hier geen doel, maar een middel om iets te laten zien wat ik mooi vind. Daar wil ik mee doorgaan. 

 

Herfst bij Huys te Warmont (deel 2)

Eind oktober liet ik hier al wat zien van mijn project. Sinds september volg ik de ontwikkelingen in het park van Huys te Warmont. Twee of drie keer per week maak ik dezelfde wandeling en maak foto’s op ongeveer dezelfde plekken. Maar de foto’s veranderen: begin september vlogen er nog libellen, maar die verdwenen snel. We moeten nog lang wachten voordat de libellenlarven uit zullen sluipen.

Paddenstoelen

In eind september en oktober kon ik de mooiste paddenstoelen fotograferen, niet alleen de “rood met witte stippen” (vliegenzwam), maar ook nog meer amanieten,  mooi gekleurde amethistzwammen, allerlei russula’s, zwavelkoppen, mycena’s, melkzwammen, porseleinzwammen en te veel om op te noemen. 

Op de plaatjes: russula (spec.), gekraagde aardster, bitterzoete melkzwam, heksenschermpje, amethistzwam, vliegenzwammen

Botercollybia

Vanaf begin november werd het wat minder met de paddenstoelen: de gigantische hoeveelheden honingzwammen die de boomstronken in het park overwoekerden verschrompelden tot vormeloze bruine en zwarte massa’s. Zij hadden hun werk gedaan. De honingzwammen leven weer verder als ononderscheidbare zwamdraden in vermolmde boomstammen. Er waren nog steeds wel paddenstoelen zoals de prachtige heksenschermpjes en op één plek waren de gekraagde aardsterren altijd wel te vinden. De botercollybia’s werden alleen maar talrijker net zoals de nevelzwammen. Het was soms even zoeken, maar de prachtig paarse amethistzwammen waren er nog op verschillende plekken. 

sporen van zwamdraden

Heel veel vliegenzwammen waren er in november niet meer, maar toch zag je hier en daar groepen van bijna tien vliegenzwammen bij elkaar staan en ook in december kwam er nog af en toe eentje uit de grond. De meeste porseleinzwammen waren wel verdwenen, maar toch heel zichtbaar in de vorm van de zwarte patronen die hun zwamdraden op de dode bomen hadden achtergelaten. 

Herfstkleuren

In oktober vielen er al veel bladeren van de bomen en in november werden de bomen nog veel kaler. Toch is het interessant dat november in de regel voor de mooiste herfstkleuren zorgt. Er blijven dan relatief weinig maar sterk geel of oranje gekleurde bladeren aan de bomen hangen. Dat leverde ook nu mooie plaatjes op.

Mist

Helaas was ook november een maand waarin weinig mist was. Toen ik dat aan mijn broer vertelde, merkte hij op dat er nog wel heel veel mis was in de wereld. Daar was ik het mee eens. Maar op 21 november was er eindelijk een soort mist waar elke landschapsfotograaf van droomt: prachtige vervaging van achtergronden, maar ook plekken waar de zon voorzichtig doorheen schijnt en kleuren waar je vrolijk van wordt.

 

Op 5 december was dat anders: een onaangename grijze wereld waar je niet gemakkelijk van je pessimisme verlost wordt. De  donkere dagen voor kerst.

P.S.
Inmiddels heb ik een fotoboek met een selectie van deze foto’s gemaakt. Het staat  op de volgende met password beveiligde site: Albelli fotoalbums.

Herfst 2025

Het bruggetje en de beuk

Vanaf de late zomer in begin september ben ik twee of drie keer per week ongeveer dezelfde foto gaan maken bij Huys te Warmont met ongeveer dezelfde instelling (24-85 mm zoom op 70 mm, full frame Nikon D610 op statief, ISO niet hoger dan 400). Ik fotografeer over het water naar een bruggetje. Achter het bruggetje staat een van de mooiste bomen van het park, een rode beuk. Aan het eind van de zomer is die nog rood, dan wordt hij bruiner, om nog even fel geel op te lichten voordat alle bladeren in het water waaien en er een imposante donkere stam overblijft. Ik vond het leuk om die ontwikkeling een keer vast te leggen.

late zomer (8 september)
Toppunt van herfstkleuren (7 november)

 

 

Het bruggetje bij nevel en mist

Bij nevel is de boom soms helemaal niet meer te zien en bij dichte mist verdwijnt bijna het bruggetje.

De zon schijnt door de ochtendnevel op 29 september
In de mist op 21 november is het bruggetje nog maar net te zien

 

Bijna dertig fotowandelingen

Op 24 november maakte ik voor de 28e keer dezelfde foto-wandeltocht van rond drie uur. Er volgen zeker nog tien wandelingen tot het eind van de herfst. Van dit project zal ik een fotoboek van rond veertig pagina’s maken.

 

Eenzame bankjes

Bijna overal zie je ze in parken, in natuurgebieden, in de stad en langs de weg. Het zijn uitnodigingen om te gaan zitten, alleen, met z’n tweeën of met meer mensen. Alleen tijdens mijn fietstochten door de agrarische woestijn van Polen moest ik staand mijn lunch opeten of wachten totdat ik op een bankje in een vies bushokje kon gaan zitten. Als je iemand alleen op een bankje ziet zitten, kan je daar allerlei fantasieën bij hebben. Je kan denken dat zo iemand eenzaam is en naar degene verlangt die daar vandaag (en misschien morgen) niet komt zitten. Maar misschien is die persoon dolblij van de lastige medemens verlost te zijn. Misschien geniet hij of zij van de positieve eenzaamheid.

In de Hortus van Leiden

De twee (mij onbekende) vrouwen in de hortus van Leiden hebben zo te zien echt plezier. De mooie bloemen in de vijver passen goed bij hun (veronderstelde) stemming. Over de twee oudere personen in het mooie herfstlicht bij de lantarenpaal zou ik een verhaal over de levensherfst kunnen verzinnen, maar dat zou waarschijnlijk nergens op slaan.  

Bij kasteel Oud Poelgeest

Bij foto’s van één persoon op een bankje denken we al snel aan negatieve of positieve eenzaamheid. Zitten er twee of meer op, dan gaat onze fantasie al snel over vriendschap en contact of misschien over irritaties en vijandschap. We weten meestal niet wat we moeten denken.

In het park van landgoed Ockenburg (bij den Haag)

Ik fotografeer graag bankjes waar niemand op zit. Ze zijn een deel van het landschap. Soms gaat er van de leegheid een licht melancholiek gevoel uit, maar waarom eigenlijk? Van eenzaamheid is daar geen sprake, want er zit niemand op en die niemand kan niet eenzaam zijn. Als bankjes gevoel zouden hebben, dan zou zo’n bankje wel eenzaam kunnen zijn. Het zou kunnen verlangen naar de prettige kont die zich onlangs op het houtwerk had neergelaten of juist bang zijn dat die viezerd er nog een keer zou komen zitten. 

Aan de rand van het park bij Huys te Warmont

Het bankje aan de rand van het park van Huys te Warmont is precies goed opgesteld om eens van het uitzicht op de mooie molen te gaan genieten. Dat doen natuurlijk veel bezoekers van dit park. Maar degene die deze foto ziet kan er even denkbeeldig op gaan zitten en zich de ervaring goed voorstellen. Dat kan ook bij de foto in de kille ochtendnevel bij een water in hetzelfde park. Je kan je goed voorstellen dat het eigenlijk helemaal niet aangenaam is op dat koude natte hout te gaan zitten. 

Ochtendnevel bij Huys te Warmont

Het lege bankje aan de Zevenhuizer Plas bij Rotterdam straalt een mooie rust uit. Het laat de tegenstelling tussen de grootsteedse bebouwing en de rust van de stedelijke recreatienatuur zien. Als je zou zien wat er iets links van het bankje op een officieel bord stond over gemeentelijke verordeningen in verband met drugs- en alcoholgebruik, dan gaan je gedachten toch weer een andere kant op. Foto’s zijn een mooie manier om halve waarheden te laten zien. 

Uitzicht over de Zevenhuizer Plas naar Nesseland (Rotterdam)

_________

 

 

Herfst bij Huys te Warmont

Mijn lievelingsgebiedje niet ver van huis is het park van Huys te Warmont. Omdat ik mijn jeugd op de Veluwe heb doorgebracht, is voor mij natuur zonder bomen geen echte natuur. In dit mooie park bij Warmond ken ik elke boom. Erg goed gaat het trouwens niet met veel bomen, maar met de paddenstoelen die er op groeien en de vleermuizen die er in wonen des te beter. In het late voorjaar genieten we hier van de rododendrons en in de herfst van de paddenstoelenpracht. Ik heb besloten van mijn regelmatige wandelingetjes daar maar een project te maken: een fotoverzameling vanaf het begin van de herfst tot en met kerstmis. Hier laat ik iets van de resultaten in de eerste maand van het project zien.

Begin september was de herfst nog niet begonnen en er vlogen nog veel heidelibellen bij het kleine plasje in het park. Vlak voor de officiële start van de herfst liet de blauwe glazenmaker zich nog even zien, maar als snel waren het vooral de paddenstoelen die voor kleur in de natuur zorgden.

Op bovenstaande foto’s: heksenschermpje. gekraagde aardster, vliegenzwam, porseleinzwam, porseleinzwam, amethistzwam

De vliegenzwammen lieten nog even op zich wachten en ook de porseleinzwammen waren laat dit jaar, waarschijnlijk door aanhoudende droogte. Ook de in vorige jaren massaal aanwezige grote bloedsteelmycena’s waren lange tijd niet te vinden. Wel kwamen al snel de heksenschermpjes, aardsterren en amethistzwammen. Maar in de tweede helft van oktober stonden er weer heel veel vliegenzwammen tot groot plezier van de bezoekers van het park, voor wie dit bijna de enige interessante paddenstoel lijkt te zijn. En op een bepaald moment stonden er overal porseleinzwammen, die met grote snelheid uit de wegkwijnende of dode (door de reuzenzwam aangetaste) bomen tevoorschijn komen. 

Tijdens alle wandelingen in het park maak ik minstens één vrijwel dezelfde foto: het uitzicht naar een mooi bruggetje door een poort van naar elkaar gebogen bomen. Op onderstaande foto’s wordt het langzaam herfst.

Voor mooie herfstfoto’s zijn nevel en mist altijd welkom. Deze oktober was helaas geen goede mistmaand. Alleen op één dag heb ik wel een leuk zelfportret in de zonnestralen door de nevel kunnen maken. Maar wie weet wat de maand november nog brengt.

De herfstkleuren worden nu elke dag mooier en het paddenstoelenseizoen is nog lang niet voorbij. Stormachtige buien met veel regen razen door het park en dat is goed nieuws. Boomstronken worden bijna onzichtbaar door de hoeveelheden honingzwammen die erop groeien. Grote groepen mycena’s verschijnen weer op het rotte hout. 

(zie hier voor het vervolg)

Zie hier mijn presentatie op de ledencontactavond van KNNV-Leiden op  5 november 2025